Noordwaarts 2009: De Baltische Staten, een drieling ...?

De Baltische Staten,
worden meestal in één adem genoemd “Estland, Letland en Litouwen”, alsof het om een drieling gaat. Al fietsend van noord naar zuid hebben we heel wat verschillen gezien. Wat de landen gemeen hebben is hun omvang, lage bevolkingsdichtheid, geschiedenis en ... hun lekkere melkproducten. Ondanks dat er weinig geschikte alternatieven zijn voor de doorgaande wegen, lenen de drie landen er zich ook toe om te fietsen. Het is overwegend vlak met veel natuur, bossen, meren, kronkelende rivieren en een rijke cultuur die vooral zichtbaar is in de grotere steden.

Estland doet ons denken aan de Scandinavische landen. Vooral de eilanden Hiiumaa en Saaremaa gelijken landschappelijk op het zuiden van Finland. Er zijn natuurlijk de uitgestrekte bossen maar ook de bouwstijl van de huizen vertonen een Finse invloed. De taal heeft geen enkele gelijkenis met de Indo-Europese talen maar maakt, samen met Finland, Hongarije en Noord-West Rusland, deel uit van de Fins-Oegrische talen. Uiteindelijk blijkt dit voor ons geen probleem omdat in Estland bijna iedereen Engels spreekt of verstaat. Het land is op veel vlakken sterk veranderd sinds het herwinnen van de onafhankelijkheid na de Sovjettijd en is zelfs heel vooruitstrevend op vele vlakken. Het is moderner, westerser en welvarender dan Letland en Litouwen.

Van Letland onthouden we vooral ons aangenaam bezoek aan de steden Parnu en Riga. Beiden zijn zeer de moeite waard. Riga om zijn autoluwe, historische binnenstad met gezellige pleintjes. Parnu, die gelegen is aan een baai, naar het zuiden gericht, is een uitstekende plaats om uit te rusten en eens te genieten van zon, zee en strand. In Riga hoorden we meer Russisch spreken. Blijkt dat 60% van de inwoners Russen zijn. In Letland volgden we meestal de groene kust met zijn uitgestrekte verlaten zandstranden.

Binnen de grenzen van Litouwen zou het middelpunt van Europa liggen. Wij vinden het een land met twee gezichten en worden aan een hels tempo heen en weer geslingerd tussen positieve en negatieve indrukken. De welvaart neemt toe maar blijkbaar niet voor iedereen, en staat in schril contrast met de nadrukkelijke aanwezigheid van verloederde staatsgebouwen en vervallen huizen die nog steeds worden bewoond. We zagen hotels en horecazaken van uitstekende kwaliteit en andere die naam niet waardig. Kaunas, de tweede grootste, en vroegere hoofdstad van het land heeft een prachtige historische binnenstad maar is grotendeels aan renovatie toe.
Een paar zaken die ons zijn opgevallen in Litouwen zijn; de vele kruisen langs de weg die aantonen dat de bevolking overwegend katholiek is maar ook aantonen dat er vele verkeersslachoffers vallen. De vele oudjes die langs de straat of op de markt bloemen, fruit en groenten uit eigen tuin verkopen. In de winkels zijn de rekken met alcoholische dranken buiten proportie.

op het strand van Parnu in Estland

in de ondiepe zee van Letland, Bart op weg naar een ochtendduik

ooievaren langs de groene kust van Letland

de historische binnenstad van Riga, een oude Hanzastad

Een hoofdstad verlaten is meestal een adrenalinerush, in Finland gaven we het nog geen kans maar in de Baltische landen beginnen we het zelfs 'eventjes' weer leuk te vinden.

Op de foto's zie je hoe we de drukke brug over de Daugava kunnen omzeilen.

op een campingboerderij in Letland

ook in Letland maar vooral in Litouwen worden de koeien nog vaak met de hand gemolken

de Via Baltica...

is een snelweg doorheen de 3 Baltische Staten en maakt deel uit van de Europese weg die Wenen met Helsinki verbindt. Overwegend een 2-vaksbaan met aan beide zijden al dan niet een aanwezige pech/vlucht-strook. In het beste geval is deze 2 m breed, meestal is het slechts tussen de 20 cm en 1 m breed. Hierop fietsen vraagt enige behendigheid vooral de stukken met veel vrachtverkeer. De asfalt is echter van uitstekende kwaliteit. Met Europees geld is de via Baltica zo goed als volledig heraangelegd. Nog geen 10 jaar geleden was je als fietser hier de koning te rijk. Door het toenemend verkeer is dit voorgoed verleden tijd. Waar we kunnen kiezen we voor secundaire wegen, zolang het maar geen zandwegen zijn want deze zijn hier echt niet te fietsen. Het is echter enkel op de Via Baltica dat we medefietsers ontmoeten, vooral Polen maar ook twee keer Spanjaarden uit Barcelona.

de markt in Panevezys...

Op zoek naar veters komen we werkelijk alles behalve veters tegen. Bij navraag stuurt men ons naar de dichtsbijzijnde supermarkt. Eindelijk met veters in de hand op weg naar de kassa....valt de electriciteit uit. Iedereen moet direct alle boodschappen achterlaten en het gebouw wordt geëvacueerd. Nog steeds geen veters...